Officieren en vaandeldragers van de Jonge Schutterij
Object number020606
TitleOfficieren en vaandeldragers van de Jonge Schutterij
Creator Frans Menton
DescriptionEen schutterij is een burgerwacht, die zorgt voor rust en veiligheid in de stad. Van de twaalf mannen op dit paneel dragen de beide vaandrigs of vaandeldragers kostbare hoeden en spelden. Ze ontvingen daarvoor een extra toelage. Als visitekaartje van de schutterij moesten zij er zo feestelijk en indrukwekkend mogelijk uitzien. De wapens bestaan uit hellebaarden en partizanen, beide stootwapens met scherpe punt. Hellebaarden bezitten bovendien een bijl en een haak tegenover elkaar en zijn asymmetrisch. De bijlen ontbreken nogal eens, zoals hier. Partizanen bezitten twee haken, symmetrisch van ontwerp. De staf van de provoost, tweede van rechtsonder, toont de burcht uit het wapen van Alkmaar. De provoost moest de orde binnen het vaandel handhaven en bij overtredingen boetes en straffen opleggen. De drie staven uit de collectie zijn te vinden onder de nummers 06650, 06651 en 06652.Toen Dresch zijn Catalogus der verzameling schilderijen in het Stedelijk Museum Alkmaar in 1932 publiceerde, rangschikte hij dit schuttersstuk onder de 'onbekende meesters'. Twee jaar later schreef A.B. de Vries het schuttersstuk toe aan Francois Menton. Aan die mededeling is eigenlijk nooit aandacht besteed, omdat De Vries in een voetnoot naar een verkeerd schuttersstuk verwees.
Toch moet hij wel degelijk dit schuttersstuk voor ogen hebben gehad toen hij schreef 'Menton schildert breede, krachtige koppen, die, als bij Ketel, slechts op kleine plekken sterk zijn verlicht en niet,[...], gelijkelijk in groote vlakken. Een niet gesigneerd schuttersstuk, ongeveer in dezelfde jaren ontstaan [als cat.nr. 48], waar de mannen op dezelfde wijze gerangschikt zijn en waar ook de overeenkomstige schildering der koppen duidelijk is aan te wijzen, kan eveneens aan
Menton toegeschreven worden'.
Wie beide schutters stukken met elkaar vergelijkt, ziet inderdaad een aantal frappante overeenkomsten. Op beide panelen neemt de rechter vaandrig een centrale positie in. Door de plek waar hij staat, de wijze waarop hij de beschouwer aankijkt, zijn opvallende hoed en het vaandel, vormt hij als het ware de spil van de groep. De provoosten en hun staven lijken bijna spiegelbeelden van elkaar. Bovendien zijn de dateringen en de tekstfragmenten die op de respectievelijke provooststaven staan, zeer verwant. Dat geldt ook voor de stofuitdrukking van de kleding, de kragen en de sjerpen op beide panelen. Net als op de meeste andere schuttersstukken hebben de beide vaandrigs als enigen een hoed op met veren en een juweel.
Production date 1611 - 1611
Object nameschilderij
Object categoryschilderingen
Techniqueschilderen
Dimensions
- geheel hoogte: 150.5 cm
geheel diameter: 211.5 cm

