Alkmaar vanaf het Zeglis gezien
Object number020093
TitleAlkmaar vanaf het Zeglis gezien
Creator Wigerius Vitringa
DescriptionHet Zeglis is dat deel van het Noord-Hollands kanaal dat langs de noordkant van Alkmaar stroomt. De imposante wolkenlucht wordt weerspiegeld in het rimpelloze water. Dat is enigszins in tegenspraak met de bries, die de zeilen doet bollen en de windvaantjes doet wapperen. De bedrijvigheid aan de linker oever houdt wellicht verband met de aanwezigheid van de daar toen aanwezige houtzaagmolens, een Alkmaarse uitvinding.
Het schilderij heeft een onmogelijke titel. Het stadsgezicht met in het midden de Grote Sint Laurenskerk, kan niet gezien worden vanaf het Zeglis, noch vanaf een van de Alkmaarse grachten die uitmonden in het Zeglis. De schilder heeft enkele locaties geschetst en deze tot een nieuwe, romantische compositie van de stad samengebracht.Op de voorgrond een aantal vaartuigen naast een molen. In de verte een stad, Alkmaar? Centraal in het gezicht op de stad staat een kerk. Dit lijkt in eerste instantie op de Grote- of St. Laurenskerk in Alkmaar. Het is mogelijk dat dit de Kapelkerk is, gezien vanaf de Limmerhoek over de Laat, die toen nog niet gedempt was. Maar de Kapelkerk heeft geen transept. De Grote Kerk is vanaf deze zijde niet direct zichtbaar over water. Verder zijn er geen vestingswerken zichtbaar, terwijl wallekanten wild begroeid zijn. Deze pittoreske kant van Alkmaar is in de zeventiende eeuw verschillende keren in beeld gebracht op prenten en tekeningen (zie ook cat.nr. 141). Het werd ook gekozen als onderwerp voor een glas in lood raam dat in 1657 aan de kerk in De Rijp werd geschonken.
Het Zeglis vormde eeuwenlang de waterverbinding tussen de Schermeer en de grachten van de stad Alkmaar. Via deze waterweg werden goederen de stad binnengevaren. Aan weerszijden van het water bevonden zich houtzagerijen, graanmolens en kalkovens.
Op het schilderij is links een molen te zien met daaromheen enkele huizen, waarvan er een mogelijk de latere uitspanning 'Oosterwijk' is aan. Op de achtergrond zijn de Accijnstoren en de Grote of Sint Laurenskerk zichtbaar. Ten behoeve van de compositie zijn ze enigszins gedrukt weergegeven. Op het Zeglis varen mensen in bootjes, die spiegelen in het water. Links op de wallekant bevinden zich enkele wandelaars. Het schilderij is een van de weinige laat-zeventiende-eeuwse werken, waarop de bedrijvigheid van dit deel van de stad is te zien.
Subjectstadsgezicht, Alkmaar, Zeglis?, molen, vaartuigen, water, Grote Kerk
Object nameschilderij
Object categoryschilderingen
Techniqueschilderen
Dimensions
- geheel hoogte: 49.5 cm
geheel diameter: 63 cm
geheel diepte: 4 cm
